Frankrijk wil Brussel overtuigen van hervorming Frans spoormodel

Voorzichtig omgaan met de nationale spoorwegmaatschappij SNCF en tegelijkertijd de opening van de spoormarkt stimuleren. Geen eenvoudige opgave, maar Frankrijk wil aantonen dat zijn spoorproject in overeenstemming is met de Europese regelgeving.

Het spoordossier staat hoog op de politieke agenda zowel van Frankrijk als van de Europese Commissie. Terwijl het strategisch comité van de Franse spoorsector op 11 januari bijeen kwam in Valenciennes, legt de Europese Commissie de laatste hand aan het vierde spoorpakket dat aan het eind van de maand moet verschijnen. Het weer op gang brengen van de spoormarkt dwingt de SNCF volledig deel te nemen aan de Europese concurrentie. Daartoe laat de Franse regering onderzoeken of haar spoorproject in overeenstemming is met de Europese regelgeving. Dit lijkt geen gewonnen zaak. In haar 4e spoor spoorpakket wil de CIE voorstellen om vóór 2019 een financiële, juridische, operationele en structurele  scheiding aan te brengen tussen de  infrastructuurbeheerder en de spoorwegmaatschappijen. Het doel van deze scheiding is duidelijk: elke spoorwegmaatschappij moet kunnen rijden op het spoornetwerk van alle Lidstaten, zonder dat de historische spoorwegmaatschappijen een voorkeurspositie innemen.

In Europa hebben de meeste landen al gekozen voor een scheiding tussen beheerder en spoorwegmaatschappijen. Frankrijk koos echter voor een tussenoplossing : in 1997 werd RFF als beheerder opgericht, zonder dat de afhankelijkheid ten opzichte van de SNCF werd verbroken. Het onderhoud van de rails wordt uitgevoerd door een afdeling van de SNCF, en de SNCF-directie spoorvervoer, die geacht wordt onafhankelijk van de SNCF te handelen, wijst “last minute” treinpaden toe. Een situatie die eind 2012 nog door de advocaat-generaal van het Europese Hof van Justitie werd gehekeld.

Door terug te gaan naar één model waarin zowel RFF als de SNCF zijn opgenomen, hoopt Frankrijk een marktopening te realiseren zonder dat dit de irritatie van de vakbonden opwekt, die in staat zijn het hele land plat te leggen. Deze keuze van Frankrijk voor één holding waaraan de SNCF leiding geeft is niet makkelijk te verdedigen aangezien de leiding door de SNCF de spelregels kan verdraaien. “Hoe kan men er zeker van zijn dat capaciteit voor het vrachtvervoer wordt vrijgemaakt voor de treinen van concurrenten? Wat gebeurt er met de investeringen in lijnen waar de SNCF niet in geïnteresseerd is? En hoe kan men er zeker van zijn dat het geld van de beheerder niet wordt gebruikt voor de ontwikkeling van de SNCF?”, vraagt de voorzitter van de Europese instelling van vrachtvervoer per spoor zich af.

Om dit project in Brussel te verdedigen moet Frankrijk blijk geven van onbuigzaamheid, verbeeldingskracht en openheid, aldus parlementariër Gilles Savary. Savary noemt een aantal maatregelen die moeten voorkomen dat er een verstrengeling van belangen ontstaat:

  1. Concurrenten van de SNCF zouden bijvoorbeeld kunnen plaatsnemen in het organisme die de toewijzing van treinpaden beheert.
  2. Oprichting van een instelling die geschillen sneller kan regelen dan de nationale regulateur (Araf).
  3. Invoering van een gedragscode op het spoornetwerk, naar Brits model.

De opzet van de toekomstige groep moet nog worden vastgesteld en de uiteindelijke beslissing zal door de Franse regering worden genomen.

Bron: Localtis

Kanttekening afd. IenM:  de, eerder op de blog gemelde, recente kritiek van het Franse Rekenhof, volgens welke de SNCF nogal eens ten eigen bate slordig pleegt om te gaan met de mededingingsregels, en de daarvoor opgelegde boete, maakt de Franse positie in deze niet gemakkelijker.

Advertenties
%d bloggers liken dit: